حقوق

پایان نامه تحول در کارکرد های شورای امنیت سازمان ملل و چالش های حقوقی فرا روی آن مطالعه موردی پرونده هسته ای ایران

پایان نامه درباره تحول در کارکرد های شورای امنیت سازمان ملل و چالش های حقوقی فرا روی آن مطالعه موردی پرونده هسته ای ایران می باشد.  با توجه به اهداف مشترک دول بین المللی درجهت حفظ جهان در برابر جنگ های متعدد و ایجاد جهانی فارغ از¬خطر تجاوز،ضرورت ایجاد یک سازمان بین المللی به منظور¬نیل به اهداف خود بیش از¬پیش احساس گردد بنابراین در پی ناکامی جامعه ملل در جلوگیری وپیشگری از ایجاد جنگ جهانی دوم قدرت های فاتح جنگ جهانی دوم پس¬از نشست¬ها و مذاکرات مقدماتی، و تشکیل کنفرانس های متعدد و مراحل مختلف و نهایتا مذاکرات نهایی در ۲۵ ژوئن سال ۱۹۴۵ با اتفاق آراء منشور و سازمان ملل را بوجود آوردند. در راستای تحقق اهداف مشترک ملل متحد که همان حفظ صلح بین المللی است اعضای آن طی مواد ۲۴ تا ۲۶ منشور مسئولیت اولیه صلح و امنیت بین المللی را به شورای امنیت که یکی از ارکان مهم سازمان ملل متحد می باشد واگذار نموده¬اند. البته شورای امنیت در مسیر انجام وظایف قانوین خود دارای تحولاتی بوده که اجرای وظایف اصلی آن را تحت تأثیر قرار داده است وتأثیرات آن را در مسائلی همچون بحران عراق، بحران بوسنی و هرزگوین، بحران انسانی در سومالی، بحران کوزوو و … را می توان به وضوح مشاهده کرد. اقدامات شورای امنیت را در موضوع هسته ایران نیز می توان مورد تجزیه و تحلیل قرار داد. علی رغم مدیران کل آزانس بین المللی انرژِی اتمی در دوران متعدد مدیریت خودشان صراحتا در خصوص عدم همکاری جمهوری اسلامی ایران با آژانس و یا اسناد و مدارکی دال بر عدم صلح آمیز بودن فعالیت هسته ایی ایران به دست نیاوردند و یا هیچ نشانه¬ای یا موردی مبنی بر خروج و یا عدم اجرای تعهد ایران از چارچوب ضوابط و قوانین آژانس مشاهده ننموده¬اند، لیکن ملاحظه می گردد قطعنامه ها و بیانیه های متعددی علیه ایران توسط شورای امنیت تصویب گردید که قطعنامه های متعدد تحریمی علیه ایران نمونه بارز آن می¬باشد. در این پایان نامه بدوا در خصوص سازمان ملل متحد و چگونگی شکل گیری و وظایف و اختیارات آن اشاره وسپس درخصوص سازمان¬های بین المللی ومزایا و مصونیت¬های آن و همچنین در خصوص شورای امنیت به عنوان یکی از ارکان سازمان ملل متحد ودر پایان به موضوع پرونده هسته¬ای ایران واقدامات شورای امنیت درخصوص آن اشاره شده است.
واژگان کلیدی: سازمان بین المللی، اتفاق آراء، منشور، صلح بین المللی، سازمان ملل متحد،فعالیت هسته¬ای ایران، شورای امنیت، آژانس بین المللی¬، انرژی اتمی، قطعنامه، تحریم، موضوع هسته¬ای ایران

فهرست مطالب

عنوان صفحه
چکیده ۱
مقدمه ۲
بیان مسئله ۳
هدف و کاربرد تحقیق ۳
پرسش اصلی تحقیق ۳
فرضیه ها ۴
روش تحقیق ۴
سوابق تحقیق ۴
جنبه نوآوری و جدید بودن تحقیق ۴

فصل اول
کلیات و مفاهیم

مبحث اول: سازمان ملل متحد و شکل گیری آن ۶
گفتار اول: مذاکرات مقدماتی ۶
اعلامیه ملل متحد ۷
کنفرانس های مسکو و تهران ۷
گفتار دوم: مذاکرات نهایی ۸
کنفرانس دامبارتن، اوکس ویالتا ۸
کنفرانس سانفرانسیسکو ۹
گفتار سوم: ارکان، اهداف و اصول سازمان ملل متحد ۱۱

فصل دوم
سازمان های بین المللی

گفتار اول: تاریخچه سازمان های بین المللی ۱۵
گفتار دوم: مفهوم سازمان های بین المللی ۱۷
گفتار سوم: ویژگی ها و خصوصیات کلی سازمان های بین المللی ۲۰
گفتار چهارم: عضویت در سازمان های بین المللی ۲۳
گفتار پنجم: مصونیت های سازمان های بین المللی ۲۴
گفتار ششم: مزایای سازمان های بین المللی ۲۷
فصل سوم
شورای امنیت

گفتار اول: کلیاتی در مورد شورای امنیت ۳۰
مبحث اول: ترکیب شورای امنیت ۳۰
مبحث دوم: نحوه رأی گیری در شورای امنیت ۳۲
مبحث سوم : آیین کار شورای امنیت ۳۴
مبحث چهارم: دستور کار شورای امنیت ۳۶
مبحث پنجم: ریاست شورای امنیت و اداره امور آن ۳۷
گفتار دوم: وظایف و اختیارات شورای امنیت ۳۸
شورای امنیت در اجرای وظایف اصلی خود به دو طریق عمل می کند ۴۲
گفتار سوم: حق وتو ۴۴
مبحث اول: تعریف حق وتو ۴۴
مبحث اول: علل و چگونگی تشکیل و پیدایش حق وتو ۴۶
مبحث دوم: طرفداران حق وتو ۴۸
مبحث سوم: مخالفین حق وتو ۴۹
گفتار چهارم: آیین کار شورای امنیت ۵۰
گفتار پنجم: ایران و شورای امنیت ۵۱
مبحث اول: قضیه اشغال ایران توسط نیروی نظامی اتحاد جماهیر شوروی ۵۱
مبحث دوم: قضیه ملی کردن صنعت نفت و جزایر سه گانه ۵۲
مبحث سوم: اشغال سفارت آمریکا در تهران ۵۳
مبحث چهارم: جنگ عراق علیه ایران و کاربرد سلاح های شیمیایی در عراق علیه ایران ۵۴

فصل چهارم
شورای امنیت و تحول مداخلات بشر دوستانه دوستانه پس از جنگ سرد

گفتار اول: مداخله بشر دوستانه در خقوق بین الملل سنتی ۵۷
مبحث اول: تکوین اصل منع توسل به زور ۵۸
مبحث دوم: تحول نظام بین الملل و نقش نوین شورای امنیت ۶۰
گفتار دوم: بحران عراق ۶۱
گفتار سوم: بحران بوسنی – هرزگوین ۶۵
گفتار چهارم: بحران انسانی در سومالی ۶۷
گفتار پنجم: بحران کوزوو ۶۹
گفتار ششم: ترتیبات منطقه ای و منشور ملل متحد ۷۰
گفتار هفتم: ماده ۵۱ منشور ملل متحد و اتحادیه های دفاعی ۷۲
فصل پنجم
شورای امنیت و پرونده هسته ای ایران
گفتار اول: مسئله هسته ای ۷۵
گفتار دوم: مروری بر تاریخچه ارجاع پرونده هسته ای ایران به شورای امنیت ۷۷
گفتار سوم: نگاهی به موضوع هسته ای ایران ۷۹
گفتار چهارم: مشروعیت قطعنامه های شورای امنیت در مورد برنامه هسته ای ایران ۸۴
گفتار پنجم: بررسی حقوقی ارجاع پرونده هسته ای ایران به شورای امنیت ۸۸
گفتار ششم: چرا پرونده هسته ای ایران باید از شورای امنیت به آژانس بازگردد؟ ۹۱
گفتار هفتم: پیامدهای احتمالی تصویب قطعنامه جدید شورای امنیت علیه ایران ۹۲
گفتار هشتم: تقابل حاکمیت حقوق بین الملل و صلح بین المللی ۹۷
مبحث اول: ارزیابی موضوع ارجاع پرونده به شورای امنیت ۹۹
مبحث دوم: مبانی قانونی رابطه آژانس بین المللی انرژی اتمی و شورای امنیت ۱۰۰
مبحث سوم: مشروعیت ارجاع پرونده هسته ای ایران به شورای امنیت ۱۰۳
شورای امنیت و رعایت حقوق بین الملل در تئوری ۱۰۵
شورای امنیت و رعایت حقوق بین الملل در عمل ۱۰۸
مبحث چهارم: تحلیل بیانیه ریاست شورای امنیت ۱۱۳
نتیجه گیری ۱۱۶
منابع و مأخذ ۱۱۹
چکیده انگلیسی ۱۲۰

مقدمه

تاریخ جامعه بشری سرشار از اتفاقات و حوادث مختلفی است که برخی از آنها پیشرفت¬های مادی و معنوی فراوان به ارمغان آورد و بعضی نیز بشریت را به سختی ها و خسارات بسیار مبتلا ساخته است. بدین ترتیب سازمان های بین المللی به عنوان ارگانیسم های بین المللی برای حل مشکلات ناشی از روابط بین الملل مددکار دولت ها شدند. بطوریکه درحال حاضر همچون نهاد هایی حقوقی تقریبا در تمام عرصه های روابط بین الملل حضوری فعال یافته اند و مسائل مربوط به صلح و امنیت جهانی و منطقه ای، اقتصادی و تجارت بین المللی، حقوق بشر و تمامی مسائلی که با منافع جامعه بین المللی مرتبط باشد. عموما در چارچوب سازمان های بین المللی تنظیم می گردد. اساسی ترین نیازها و دیرینه ترین آرزوهای بشر برقراری صلح و امنیت جهانی و ایجاد همکاری های سیاسی، اقتصادی و فرهنگی می باشد لیکن پیشبرد هدف های صلح بین المللی و رفاه عمومی جهانیان بدون تشکیل نهاد هایی که این اهداف را دنبال کنند میسر نمی باشد.
صرف نظر از ضعف های جامعه ملل نه تنها احساس نیاز به تشکیل اجتماع جدیدی از دولت ها از بین نرفت بلکه دو چندان شد. بنابراین با این اعتقاد که تنها راه صلح و امنیت بین المللی تشکیل یک سازمان جدید با ساختار نوین مورد نیاز می باشد. دولتهای فاتح جنگ، سازمان ملل متحد را تاسیس کردند.
پس از تشکیل سازمان ملل متحد تحولاتی که در جهان صورت گرفته است، تغییراتی شگرف در نظام داخلی دولت ها و تطبیق مقررات آن ها با قواعد بین المللی بوجود آورده است. علیرغم آثار مثبت تشکیل این سازمان بر جامعه بین المللی، باید توجه داشت که این سازمان ضعف ها و ناکامی های بزرگی نیز داشته است که نمونه آن می توان به سیاست دوگانه شورای امنیت در قبال دولت های مختلف، عدم توفیق در برقراری نظم بین المللی اقتصادی، نداشتن ضمانت اجرایی کافی در اجرای قواعد حقوق بین الملل و. . . اشاره کرد.

بیان مسئله
یکی از تحولات مهم و اساسی در سازمان ملل و به تبع آن در جامعه جهانی تحول در کارکرد و عملکرد شورای امنیت سازمان ملل می باشد. بخصوص جنگ سرد منجر به دگرگونی در رفتار شورا نسبت به مسائل جهانی شده است مهمترین وظیفه شورای امنیت حفظ صلح و امنیت جهانی است که در گذشته بصورت تحریم و یا به صورت سخت افزاری و نظامی تعریف شده است و یا در زمینه عملیات های حفظ صلح شاهد یک دگرگونی اساسی هستیم که در نوع خود قابل توجه است. اما بعد از پایان جنگ سرد چرخش اساسی در رفتار شورای امنیت را شاهد هستیم که به نوعی صلاحیت شورا گسترده می شود و در مسائل حقوقی نیز ورود نموده و اقدام به ایجاد صلح می کند. ایجاد دادگاه های کیفری در یوگسلاوی سابق یکی از مهمترین اقدامات شورای امنیت سازمان ملل می باشد اما در شرایط کنونی ورود شورای امنیت در پرونده هسته ی جمهوری اسلامی قابل توجه است که به دلیل رابطه آژانس و شورا این پرونده به شورای امنیت ارجاع داده شده است که در پی آن شاهد صدور قطعنامه های ۱۶۹۶، ۱۷۳۷، ۱۷۴۷، ۱۸۰۳، ۱۹۲۹، علیه فعالیت های صلح آمیز جمهوری اسلامی هستیم بحث اساسی در این زمینه این است که بر اساس چه مبانی و ادله حقوقی پرونده ایران از سوی آژانس به شورای امنیت ارجاع داده است و اساسا آیا آژانس از چنین حقی برخوردار بوده است و اقدام آژانس دارای مشروعیت می باشد؟ و نکته بعدی این است که بر اساس چه اصول و ادله ای شورای امنیت اقدام به صدور قطعنامه علیه ایران نموده است و به نوعی حقوق ایران در زمینه توسعه را نادیده گرفته است و تکالیفی را نسبت به پیوستن ایران به پروتکل الحاقی را خواستار شده است و آیا این موضوع منطبق با اصول منشور ملل متحد می باشد؟ در هر حال نقش آفرینی شورای امنیت در سالهای اخیر افزایش یافته است و به نوعی کارکردهای حقوقی نیز از این نهاد سیاسی سرزده است که می بایست این اقدامات از منظر حقوق بین الملل مورد بررسی قرار گیرد.

هدف و کاربرد تحقیق
این پژوهش می تواند مورد استفاده نهادهایی چون وزارت خارجه و شورای عالی امنیت ملی قرار گیرد.
پرسش اصلی تحقیق(مسائل تحقیق)
– آیا تحول در کارکرد های شورای امنیت در مسائل جهانی از جمله پرونده هسته ای جمهوری اسلامی با مبانی حقوقی قابل تحلیل می باشد ؟
فرضیه ها
۱. اقدامات شورای امنیت در برخی موارد منطبق با مبانی حقوقی بین الملل نمی باشد.
۲. شورای امنیت بدون¬در نظر گرفتن حاکمیت ملی کشورها اقدام به صدور قطعنامه علیه کشورها نموده است.
۳. شورای امنیت سازمان ملل در پرونده هسته ای جمهوری اسلامی ایران دارای صلاحیت نمی باشد.
روش تحقیق
با توجه به کتابخانه ای بودن موضوع ابتدا گردآوری منابع و سپس فیش برداری منابع و در نهایت تجزیه و تحلیل داده ها و اطلاعات در زمینه موضوع انجام خواهد شد.

سوابق تحقیق
کتب و مقالات زیادی پیرامون موضوع تحقیق منتشر و مباحث مبسوطی در خصوص موضوع تحقیق بیان نموده اند از جمله میتوان به حقوق سازمان های بین المللی دکتر سید قاسم زمانی – سازمانهای بین المللی دکتر رضا موسی زاده – نقش و جایگاه شورای امنیت در نظم نوین جهانی آقای سید داوود آقایی – حقوق بین الملل و نظام عدم گسترش سلاح های هسته ای آقای نادر ساعد – تاریخچه انرژی هسته ای در ایران و جهان (مرکز استاد و تاریخ و دیپلماسی) – انرژی اتمی و موازین حقوقی آقای پرویز نوین – پرونده هسته ای ایران آقای سیدحمید هاشمی¬وکتب ومقالات دیگری پیرامون تحقیق فوق بعنوان سوابق موجود می باشد.

جنبه نوآوری و جدید بودن تحقیق
با توجه به تحول در کارکردهای شورای امنیت در عرصه جهانی و ورود در مسائل حقوقی از جمله پرونده هسته ای جمهوری اسلامی ایران به نظر می رسد با ورود به چنین موضوعاتی و تولید محتوا در زمینه اقدامات شورای امنیت در زمینه پرونده هسته ای ایران بتوان بخشی از سیاست زدگی شورای امنیت و آژانس را مورد تبیین و بررسی قرار داد.

فصل اول کلیات و مفاهیم

مبحث اول:
سازمان ملل متحد و شکل گیری آن
گفتار اول:
مذاکرات مقدماتی
ناکامی جامعه ملل در جلوگیری و پیشگیری از ایجاد جنگ جهانی دوم، منجر شد که ایجاد یک سیستم همکاری بین المللی کارآمد به منظور حفظ جهان در برابر جنگ بیش از پیش ضروری قلمداد گردد. سازمان ملل متحد توسط قدرتهای فاتح جنگ جهانی دوم تشکیل و پا به عرصه بین الملل گذاشت.
مذاکرات مقدماتی و نخستین گام در زمینه تشکیل سازمان ملل متحد صدور اعلامیه بین المتحدین بود این اعلامیه در ۱۲ ژوئن سال ۱۹۴۱ در کاخ سنت جیمز در لندن توسط نمایندگان کشورهای استرالیا، اتحادیه آفریقای جنوبی، بریتانیا، زلاندنو، کانادا و تعداد دیگری از کشورها امضاء شد. امضاء کنندگان این اعلامیه براین مطلب تاکید داشتند که اساس واقعی صلح پایدار در سایه همکاری همه جانبه ملتهای آزاد، در جهانی فارغ از خطر تجاوز و جهانی که مردم آن از امنیت اقتصادی و اجتماعی برخوردار و بهره مند باشند، امکانپذیر خواهد بود و قصد و هدف خود را همکاری با یکدیگر و نیز با سایر ملتهای آزاد اعلام داشتند و معتقدند که ما مردم ملل متحد با تصمیم به محفوظ داشتن نسل های آینده از بلای جنگ و با اعلام مجدد ایمان به حقوق اساسی بشر و به حیثیت و ارزش شخصیت انسانی و تساوی حقوق بین مرد و زن و رعایت حقوق بین ملت ها اعم از کوچک و بزرگ و ایجاد شرایط لازم برای حفظ عدالت و احترام به الزامات ناشی از عهدنامه ها و سایر منابع حقوق بین المللی و کمک و ترقی اجتماعی و شرایط زندگی بهتر با آزادی بیشتر.

منشور آتلانتیک:
در مرحله بعد، آمریکا و انگلیس اعلامیه ای را امضاء کردند که سیاست ملی دو کشور را بیان می نماید این اعلامیه به منشور آتلانتیک معروف است که بر ضرورت تامین امنیت و آسایش همگانی و عمومی برای انسانها در دنیای بدون تسلیحات و جنگ تاکید داشت که در این منشور دو کشور یاد شده بر ایجاد یک سازمان بین المللی تاکید داشتند.

اعلامیه ملل متحد:
این اعلامیه گام بعدی در زمینه تشکیل سازمان ملل متحد می باشد که در اول ژانویه ۱۹۴۲ با ورود آمریکا به جنگ نمایندگان ۲۶ کشور که علیه دولتهای آلمان، ایتالیا و ژاپن که به دولت های محور معروف بودند اعلان جنگ داده بودند، ضمن پذیرفتن اصول منشور آتلانتیک، خواستار همکاری همه جانبه دولتهای درگیر تا شکست کامل دولتهای محور، اعلامیه ملل متحد را در واشنگتن امضاء کردند که در این اعلامیه عبارت ملل متحد به پیشنهاد روزولت رئیس جمهور وقت آمریکا انتخاب شد.

کنفرانسهای مسکو و تهران:
یکی دیگر از گام های بلند به منظور تاسیس سازمان ملل، کنفرانس های مسکو و تهران بود. در کنفرانس مسکو که در ۳۰ اکتبر ۱۹۴۳ تشکیل گردیدوزرای خارجه کشورهای آمریکا، شوروی، انگلستان و چین بر لزوم تاسیس یک سازمان بین المللی تاکید داشتند و معتقد بودند این سازمان باید بر اساس اصل حاکمیت کشورهای صلح دوست استوار باشد و از آمادگی لازم برای عضویت کلیه کشورهای کوچک و بزرگ برخوردار باشد و به منظور صلح و امنیت بین المللی ایجاد گردد.
در کنفرانس تهران نیز که در اول دسامبر ۱۹۴۳ تشکیل گردید. روسای جمهور سه کشور آمریکا، شوروی و انگلستان یعنی به ترتیب روزولت و استالین و چرچیل یک ماه پس از کنفرانس مسکو، طی نشستی در تهران اعلام کردند که ما کاملا بر مسئولیت بزرگی که بر دوش ما و کلیه ملل متحد، برای بوجود آوردن صلحی که براساس حسن نیت توده های عظیم ملت های جهان استوار باشد واقف هستیم صلحی که هرگونه وحشت از جنگ را برای چندین نسل برطرف سازد.

نتیجه گیری

با ارجاع پرونده هسته ای جمهوری اسلامی ایران توسط شورای حکام آژانس بین المللی انرژی اتمی به شورای امنیت سازمان ملل متحد، دو موضوع قابل طرح می باشد یکی اینکه آیا ارجاع پرونده هسته ای با رعایت موازین اساسنامه ای و پادمانی منطبق بوده است؟ و دیگر ارجاع پروژه چه تبعات و آثاری برای حقوق هسته ای بدنبال خواهد داشت و با ورود به این مرحله، آیا حقوق جمهوری اسلامی ایران طبق معاهده منع تکثیر سلاحهای هسته ای متاثر خواهد گردید؟ یعنی آیا شورا می تواند کشورمان را از استیفای این حقوق خود بطور کامل یا جزئی منع نماید؟
بررسی سوابق رسیدگی به پرونده در آژانس نشان می دهد که تاکنون هیچ ارجاعی در یکی از اشکال سه گانه ممکن (اطلاع نسبت به وجود موضوعات مرتبط با صلح و امنیت بین المللی، گزارش عدم پایبندی نسبت به پادمان و گزارش عدم توانایی در راستی آزمایی) صورت نپذیرفته است و اقدام شورای حکام شیوه جدیدی از اطلاع رسانی به شورای امنیت بوده که جایگاهی برای آن در اساسنامه و موافقتنامه پادمان نمی توان یافت. با این حال طرح پرونده هسته ای جمهوری اسلامی ایران در شورای امنیت به مفهوم ورود موضوع به مرحله نوینی از حیات خویش است که تابع شرایط و قواعد ویژه و منحصربفرد خود می باشد. پرداختن شورا به وضعیت هسته ای ایران پرونده را وارد مرحله جدیدی نموده است که قواعد و مقررات متفاوتی نسبت به مراحل پیشین بر آن مترتب است.
اگرچه جمهوری اسلامی ایران طبق معاهده منع تکثیر سلاحهای هسته ای از حقوق کامل بمنظور بهره برداری صلح جویانه از فن آوری هسته ای برخوردار می باشد، اما این حق بر اساس سایر تعهدات بین المللی پیشین همانند موافقتنامه پادمان، بیانیه سعد آباد و موافقتنامه پاریس تخصیص خورده است. در این مجموعه تعهدات ناشی از عضویت در اساسنامه آژانس بین المللی را نیز می باید افزود. شورای امنیت بمنظور تضمین اجرای تصمیمات آژانس مطمئنا از کشورمان درخواستهایی خواهد داشت که بعضا فراتر از تعهدات مصرح ایران خواهد بود. درخواستهایی که در قالب تعهدات منشور برای ایران لازم الاتباع خواهند گردید. تجربه خلع سلاح عراق به وضوح مبین این امر می باشد. بعلاوه رسیدگی به موضوع توسط شورا و مرتبط ساختن آن با مقوله صلح و امنیت بین المللی ممکن است موجب گسترش دامنه ذاتی شده و شورا علاوه بر موضوع هسته ای به مسایلی از قبیل قابلیتهای نظامی جمهوری اسلامی ایران نیز پرداخته شود.
از بررسی عملکرد و اتفاقات و موارد مشابه پیشین می توان این گونه بیان کرد که شورای امنیت در عمل هیچ ابایی از نادیده گرفتن حقوق دولتها نداشته است. رویه سالهای اخیر شوراي امنيت بيانگر اين مطلب است كه شورا در برخی موارد به هنگام اتخاذ تصميم بر اساس فصل هفتم خود را بطور کامل متعهد به اجراء حقوق بين‎الملل ندانسته است و بدنبال حفظ صلح و امنیت بین المللی بوده است و حتی به قیمت نادیده گرفتن حقوق بین الملل و عدالت باشد، رویه ای که اگرچه با اصول و اهداف سازمان ملل متحد مغایرت کامل داشته اما بعنوان حقیقت بین المللی مورد پذیرش ضمنی دولتها قرار گرفته است.
در حقوق بین الملل این امر مورد پذیرش قرار گرفته است که چنانچه تصميم یک نهاد بين‌المللي با معاهده موسس اش در تضاد باشد، تصمیم اتخاذ شده یک عمل خارج از حيطه وظايف، قلمداد ‌گردیده و هيچ اثر حقوقي نخواهد داشت. لذا در صورت عدم انطباق تصمیمات شورای امنیت با منشور ملل متحد و غیر قابل توجیه بودن اقدام شورا در راستای وظایف محوله می توان آثار قانونی آنها را به چالش کشید. در اینچنین حالتی «هرگاه سازمانی اقدامی را اتخاذ نماید که انجام آن عمل برای تحقق یکی از اهداف مشخص سازمان مذکور مناسب می باشد، پیش فرض اولیه این است که اقدام متخذه خارج از وظایف سازمانی نمی باشد» لکن در صورت اثبات غير قانوني بودن، تصميمات یک سازمان، آن موارد فاقد آثار حقوقي و الزام آوری برای مخاطبان مي‌باشند. بعبارتی تصميم هر رکن بين‌المللي كه با معاهده موسس آن نهاد در تضاد باشد، عمل خارج از حيطه وظايف قلمداد ‌گردیده و هيچ اثر حقوقي نخواهد داشت.
جمهوری اسلامی ایران از ابتدای پیروزی انقلاب شکوهمند همواره در حال مبارزه با ناملایمات ناشی از منفعت طلبی کشورهای غربی و برخی از کشورهای اروپایی بوده که در رأس همه کشورهای ناقض حقوق ملل، آمریکا قرار دارد که در سالیان متمادی به بهانه های متعدد حقوق همه ملت های جهان و کشورهای اسلامی، به خصوص ملت عزیزمان ایران را نادیده گرفته و با تمام قوا و امکانات در صدد رسیدن به اهداف پلید و شوم خود در منطقه می باشد. در خصوص جمهوری اسلامی ایران موضوع ساخت سلاح اتمی را بهانه نموده و با فشار و تهدید کشورهای تحت سلطه خود سعی در رسیدن به اهداف خود می باشد و تحریم نمونه بارز ان می باشد که به واسطه آن و با ایجاد فشارهای اقتصادی بر ملت ایران سعی در ایجاد فشار روانی بر ملت ایران و نارضایتی دارد.
جمهوری اسلامی ایران نیز با تدبیر و درایت سران و مسئولین دلسوز و کارآمد تا کنون تمامی نیات پلید آنان را افشاء نموده و تا کنون به دفعات متعدد و با تعامل و همکاری با بازرسان آژانس بین المللی انرژی اتمی حسن نیت خود را به انان و جامعه بین المللی اثبات نموده است و با این توضیح که مذاکرات در خصوص برنامه هسته ای ایران در چارچوب گروه “۱+۵” میانجیان بین المللی حل مساله هسته ای ۱۴ آوریل سال ۲۰۱۲ میلادی پس از بیش از یک سال وقفه از سر گرفته شده و تا بحال چهار دور از این مذاکرات در استامبول (۱۴ آوریل)، بغداد (۲۳ و ۲۴ ماه مه)، مسکو (۱۸ و ۱۹ ماه ژوئن سال ۲۰۱۲ میلادی) و آلماتی (۲۶ و ۲۷ ماه فوریه سال ۲۰۱۳ میلادی) برگزار شده است. در جریان مذاکرات آلماتی گروه “۱+۵″ پیشنهادات بازنگری شده خود برای حل مساله هسته ای را به ایران عرضه کرد و تهران نیز پیشنهادات خود را ارائه داد.
آمریکا، اسرائیل و برخی از دیگر کشورهای غربی معتقدند که ایران تحت پوشش برنامه صلح آمیز هسته ای مشغول ساخت سلاح هسته ای است. مقامات ایرانی نیز با رد این اتهامات بارها اعلام کرده اند که برنامه هسته ای ایران صرفا جهت رفع نیازهای انرژی است.
در رابطه با مساله هسته ای ایران چهار قطعنامه شورای امنیت سازمان ملل متحد وجود دارد که در آنها تحریم هایی علیه این کشور اعمال شده است. بعلاوه، تعدادی از کشورها و سازمان های بین المللی قطعنامه های گوناگونی را علیه ایران صادر کرده و خواستار تامین شفافیت کامل برنامه هسته ای ایران و اثبات ماهیت صرفا صلح آمیز آن هستند.
مذاکرات قبلی در آلماتی در روزهای ۲۶ و ۲۷ ماه فوریه امسال هیچگونه نتیجه خاصی ببار نیاورده بود. ایران اعلام کرد هیچ پیشنهاد جدیدی از شرکای غربی نشنیده است. اعضای گروه”۱+۵” گفتند پیشنهاد های بازنگری شده خود را به تهران ارائه دادند که از جمله لغو تحریم های شورای امنیت سازمان ملل متحد در مقابل تعلیق غنی سازی اورانیوم تا ۲۰ درصد در سایت فردو را در نظر می گیرد اما جمهوری اسلامی این پیشنهادات را قبول نکرد.
گروه “۱+۵” مرکب از ۵ عضو دایمی شورای امنیت و آلمان از سال ۲۰۰۳ میلادی (۱۳۸۲) به همراه آژانس بین المللی انرژی اتمی خواهان آن است که ایران کارهای مربوط به غنی سازی اورانیوم را که برای رژیم منع گسترش هسته ای خطرساز است، متوقف سازد.
و در پایان لازم به ذکر است آن چیزی که از دید جامعه اطلاعاتی آمریکا پنهان مانده این است که تحریم‌ها تاکنون خطری به بزرگی به خطر افتادن موجودیت نظام جمهوری اسلامی نه تنها ایجاد نکرده بلکه اقتصاد ایران آرام آرام در حال وفق دادن خود با آن می‌باشد و همچنین عدم تاثیرتحریم‌ها بر محاسبات مردم ایران به عنوان اصلیترین حامیان پرونده هسته‌ای ایران مورد غفلت همیشگی دستگاه‌های اطلاعاتی آمریکا همچنان باقی مانده است.

منابع و مأخذ

کتب
۱- ابی صعب، ژرژ (۱۳۷۳) ، مفهوم سازمان بین المللی، ترجمه ایرج پاد، تهران، شرکت انتشاراتی علمی و فرهنگی
۲- اخوان زنجانی، داریوش (۱۳۷۲) ، بحران سومالی و مسئولیت جامعه بین المللی (اطلاعات سیاسی – اقتصادی)
۳- امین زاده، الهام (۱۳۷۴) ، مناطق پرواز ممنوع و عملکرد شورای امنیت سازمان ملل متحد (سیاست خارجی)
۴- آقایی، سید داوود (چاپ سوم ۱۳۸۸) نقش و جایگاه شورای امنیت در نظم نوین جهانی، تهران ، انتشارات سرای عدالت
۵- باوت، دی وی (۱۳۷۳) ، حقوق نهادهای بین المللی، ترجمه هومن اعرابی، تهران، انتشارات اطلاعات
۶- بعیدی نژاد، حمید، دریایی، محمدحسن، علی آبادی، مهدی (۱۳۸۴) ، تحول در ساختار نظام ملل متحد، تهران، دفتر مطالعات سیاسی و بین المللی
۷- بلدسو، رابرت (۱۳۷۵) ، فرهنگ حقوق بین الملل، ترجمه دکتر علیرضا پارسا، تهران، نشر قومس
۸- بهشتی پور، حسن (۱۳۸۴) ، اصلاح ساختار سازمان ملل، دیدگاه ها و تحلیل ها، دفتر مطالعات سیاسی و بین المللی
۹- پل تورنیه (۱۳۷۵) ، تغییر ساختار شورای امنیت سازمان ملل متحد، ترجمه ابراهیم بیک زاده، مجله تحقیقات حقوقی، تهران، دانشکده حقوق شهید بهشتی
۱۰- تاریخچه انرژی هسته ای در ایران و جهان (مرکز اسناد و تاریخ دیپلماسی)
۱۱- ترجمه هریسی نژاد، کمال الدین، حقوق سازمان های بین المللی، تهران نشر جامعه
۱۲- ثقفی عامری، ناصر، سازمان ملل متحد، مسئولیت حفظ صلح و امنیت بین المللی
۱۳- دبیری، محمدرضا (۱۳۷۲) ، آداب تشریفات و آئین کار در سازمان ملل متحد، تهران، دفتر مطالعات سیاسی و بین المللی
۱۴- روسو، شارل (۱۳۴۷) ، حقوق بین الملل عمومی، ترجمه دکتر محمدعلی حکمت، دانشگاه تهران.
۱۵- زمانی، سید قاسم (چاپ چهارم ۱۳۸۷) حقوق سازمان های بین المللی، «شخصیت، مسئولیت، مصونیت»، تهران، موسسه مطالعات و پژوهش های حقوقی شهر دانش
۱۶- ساعد، نادر، حقوق بین الملل و نظام عدم گسترش سلاح های هسته ای، تهران شهر دانش
۱۷- شاکریان، شاهرخ (۱۳۷۴) ، شورای امنیت، فرآیند توزیع مجدد قدرت، مجله سیاست خارجی
۱۸- شایگان، فریده (۱۳۷۲) ، عملیات حفظ صلح سازمان ملل متحد، تهران، دفتر مطالعات سیاسی و بین المللی.
۱۹- شایگان، فریده (۱۳۸۰)، زیر نظر دکتر جمشید ممتاز، شورای امنیت سازمان ملل متحد و مفهوم صلح و امنیت بین المللی، (انتشارات دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران)
۲۰- شبرنگ، محمد (چاپ هشتم ۱۳۸۸) منشور سازمان ملل متحد، تهران انتشارات دانشور
۲۱- صفدری، محمد (۱۳۴۲) ، حقوق بین الملل عمومی دانشگاه تهران
۲۲- ضیائی بیگدلی، محمدرضا (چاپ بیست و نهم ۱۳۸۶)، حقوق بین الملل عمومی، تهران گنج و دانش
۲۳- ضیائی بیگدلی، محمدرضا، حقوق معاهدات بین المللی
۲۴- غریب آبادی، کاظم، آشنایی با معاهده منع گسترش سلاح های هسته ای و پروتکل الحاقی
۲۵- غفوری، محمد (۱۳۸۳) ، عملکرد سازمان های بین المللی در عرصه روابط بین الملل نوین، تهران، دانشگاه شهید بهشتی
۲۶- فلسفی، هدایت الله (۱۳۶۹)، شورای امنیت وصلح جهانی،مجله تحقیقات¬حقوقی دانشگاه شهید بهشتی
۲۷- کاسسه، آنتونیو (۱۳۸۰) ، مشروعیت بین المللی اقدامات بشردوستانه ی قهرآمیز در جامعه جهانی، ترجمه جعفر سروی، اطلاعات سیاسی – اقتصادی
۲۸- کرمی، جهانگیر (۱۳۷۵) ، شورای امنیت سازمان ملل متحد و مداخله بشر دوستانه، تهران، دفتر مطالعات سیاسی و بین المللی وزارت امور خارجه
۲۹- کلی،کیت اس (۱۳۸۴)، سازمان های بین المللی، ترجمه حسین شریفی طرازکوهی، تهران، نشر میزان.
۳۰- گفتارهایی پیرامون ایران و حقوق بین الملل انرژی هسته ای، تهران، خرسندی
۳۱- گلشن پژوه، محمدرضا، مجموعه پرونده هسته¬ای ایران¬(روندها و نظرها (۲)، ایران معاصر
۳۲- مقتدر،هوشنگ(۱۳۷۳)،حقوق¬بین¬الملل¬عمومی،تهران،¬دفترمطالعات¬سیاسی¬وبین¬المللی¬وزارت¬امور خارجه
۳۳- ممتاز، جمشید (۱۳۷۸)، واگذاری اجرای اقدام های قهری شورای امنیت به سازمان های منطقه ای، ترجمه مهرداد رضائیان، سیاست خارجی
۳۴- ممتاز، جمشید (۱۳۷۹) ، مداخله بشردوستانه ناتو در کوزوو و اصل عدم توسل به زور، ترجمه مرتضی مختاری امین، سیاست خارجی
۳۵- منصفی، ابوالقاسم (۱۳۵۸)، سازمان های بین المللی، تهران، انتشارات دانشکده علوم ارتباطات اجتماعی
۳۶- موسی زاده، رضا (چاپ اول ۱۳۸۹) حقوق سازمان های بین المللی «حقوق شروای امنیت» با همکاری ابراهیم کوهی، تهران نشر میزان
۳۷- موسی زاده، رضا (چاپ پانزدهم ۱۳۸۹) سازمان های بین المللی، تهران نشر میزان
۳۸- نوین، پرویز، انرژی اتمی و موازین حقوقی، (تهران انتشارات تدریس)
۳۹- نیاکی، جعفر، حقوق سازمان های بین المللی، تهران، دانشگاه ملی ایران
۴۰- وزارت امور خارجه (۱۳۶۲) ، شناسنامه سازمان های بین المللی
۴۱- هاشمی، سیدحمید، پرونده هسته ای ایران، پژوهشکده مطالعات فرهنگی و اجتماعی
مقالات
۱- اخوان زنجانی، داریوش (۱۳۷۲) ، بحران سومالی و مسئولیت جامعه بین المللی

اضافه‌کردن به سبدخرید
اضافه‌کردن به سبدخرید

نظری بدهید